Upgazet: Volhoudbaarheid begint by nou

Deze zevende editie van de Upgazet begint met het zeven-generatie-principe, getapt uit eeuwenoude wijsheid. Neem beslissingen die zeven generaties na jou nog altijd overeind blijven. 

We gingen erover in gesprek met Koenraad Belsack en Nele Van Damme, co-CEO’s en oprichters van Upgrade Estate, partners in leven en werk. We verkennen hoe dat idee doorsijpelt in hun manier van ondernemen. Wat betekent het om een organisatie ‘volhoudbaar’ te bouwen? Hoe zorg je ervoor dat waarden doorgegeven worden, ook als de context verandert? Hoe kun je over generaties heen blijven verbinden, vernieuwen en verdiepen?

Hoe zijn jullie uitgekomen bij het zeven-generatie-principe als uitgangspunt voor deze editie?

[Nele] We leven in een wereld die sterk gericht is op de korte termijn. Dat viel me onlangs nog op toen we onze drie kinderen vroegen wat ‘lange termijn’ voor hen betekent. De ene zei drie maanden, de andere zes maanden en de jongste had het over een paar weken. We schrokken daarvan. Ook professioneel merken we dat veel mensen vooral denken in kwartalen. Wij zijn daar het tegenovergestelde van. Als familiaal bedrijf nemen we beslissingen op basis van een langetermijnvisie. Door die drang naar langetermijndenken en vanuit nieuwsgierigheid kwam ik onlangs uit op een artikel overeen inheemse stam uit Noord-Amerika (filosofie van de Haudenosaunee, nvdr.). Bij belangrijke beslissingen zet die gemeenschap altijd iemand mee aan tafel die de stem van de zevende generatie in de toekomst vertegenwoordigt.

Ik vond dat zo’n krachtige gedachte dat ik het heb meegenomen naar onze context. Natuurlijk stellen wij niet letterlijk iemand aan die de toekomst vertegenwoordigt, maar dat principe zelf is inmiddels wel in ons systeem geweven. We denken altijd verder dan morgen. Door dit actief uit te spreken, merk ik dat je anderen aanzet om diezelfde reflectie te maken.

Hoe beïnvloedt dat soort langetermijndenken de bedrijfswerking en -cultuur van Upgrade Estate?

[Koenraad] Je kunt het zeven-generatie-principe op twee manieren benaderen. Er is het model van de inheemse gemeenschap waar Nele net naar verwees, maar wij geven er ook onze eigen invulling aan. Tegenwoordig leven we langer. Stel dat jij jezelf als de vierde generatie in een lijn van zeven ziet, dan zijn er drie generaties voor en drie generaties na jou. Zo krijg je plots een veel tastbaarder beeld van de impact die je hebt. Als je verhalen kent over je (over)grootouders én de kans krijgt je achterkleinkinderen te zien opgroeien, dan besef je hoe je in het midden staat van een grotere tijdslijn. Vanuit dat besef zien wij onszelf als een scharniergeneratie. Onze beslissingen vandaag worden beïnvloed door het verleden, maar hebben ook gevolgen voor wie na ons komt.

[Nele] Dat maakt het persoonlijk. Het doet je beseffen dat jouw keuzes ertoe doen. Niet alleen professioneel, maar ook als mens. De gedachte dat jij invloed hebt op mensen die je nog nooit hebt ontmoet, geeft een grote verantwoordelijkheid, maar ook richting.

Wat is voor jullie bedrijfsmatig van belang als je over generaties nadenkt?

[Koenraad] Onlangs kregen we een bijzonder compliment van een investeerder die rondliep op onze site Upoffiz | Upliving Ghent Loop5. Hij zei: “Dit project straalt zoveel positiviteit uit dat het me doet geloven in de toekomst. Dat is wat ik aan mijn kinderen en kleinkinderen wil doorgeven door bij jullie te investeren.” Dat was voor ons een bevestiging dat wat we doen verder reikt dan het hier en nu. Het is precies wat we willen uitstralen: een hoopvol toekomstverhaal waarin meerdere generaties zich kunnen herkennen.

[Nele] Dat raakt voor mij de essentie van wat sociale impact maken betekent. Als je wil bijdragen aan een betere wereld, dan moet je vandaag keuzes maken die rekening houden met morgen. Wij stellen ons bij alles de vraag: welk verhaal willen we achterlaten? Wat mogen toekomstige generaties onthouden van wat wij hier gedaan hebben? Wie écht impact wil maken, kan niet anders dan op lange termijn en in generaties te denken.

Wat willen jullie dat mensen onthouden van het bedrijf?

[Nele] Dat mensen die in en rond onze gebouwen leven echt voelen dat ze in een omgeving zitten die toekomstgericht is, zowel ecologisch als sociaal. Het is meer dan enkel een marketingverhaal. Het is iets tastbaars met een zo klein mogelijke impact op de planeet. We willen dat ze zich herinneren hoe fijn die periode was. Dat horen we vandaag al terug van studenten die tien of vijftien jaar geleden zijn afgestudeerd. Ze komen spontaan vertellen hoe bijzonder die tijd voor hen was. 

[Koenraad] Dat verhaal loopt vandaag verder. Sommige van die eerste studenten zijn nu investeerders geworden. Die kruisbestuiving toont aan hoe waardevol langetermijndenken kan zijn, ook op relationeel vlak. Maar ook inhoudelijk willen we een stempel drukken. Zo streven we ernaar om in 2035 CO2-neutraal te zijn. Dat is niet vanzelfsprekend. Onze gebouwen hebben een lange levensduur en onze keuzes moeten dus ook over decennia heen standhouden. Langetermijndenken overstijgt de turbulente periodes die we maatschappelijk soms moeten trotseren.

[Nele] Elke materiaalkeuze maken we met het oog op dat langetermijnbeheer. Wat we bouwen, moet over vijftig jaar nog altijd picobello zijn. Daarom kiezen we bewust voor duurzame, kwaliteitsvolle materialen die de tijd goed kunnen doorstaan.

[Koenraad] Onze duurzaamheidsvisie vertrekt vanuit een lifecycle van honderd jaar per gebouw. We denken zoals je naar een bos kijkt. Bomen die we vandaag planten, zullen we zelf nooit meer gebruiken voor onze gebouwen. Maar ze hebben wel impact voor de volgende generaties. Bossen hebben ons geleerd in een andere tijdsdimensie te denken.

Naast het ecologische aspect zetten jullie ook in op sociale duurzaamheid. Wat is jullie kijk hierop vanuit langetermijndenken?

[Nele] Onze visie op sociale duurzaamheid begint bij onze merken. We willen mensen niet enkel een kamer of kantoor bieden, maar hen doorheen verschillende levensfasen begeleiden. Studenten starten bij Upkot, evolueren naar young professionals in Upliving en later misschien naar working professionals bij Upoffiz. Wie weet komt er in de toekomst nog een volgende fase bij. We willen een echte partner in life zijn op het vlak van huisvesting. We creëren plekken waar mensen connectie maken. Onze gebouwen zijn zo ontworpen dat je buren leert kennen en je een netwerk uitbouwt. Een netwerk dat vaak blijft bestaan, ook lang nadat mensen verhuisd zijn. Daar toont echte sociale duurzaamheid zich.

Onlangs werd ik geïnterviewd door twee journalisten die, zo bleek tijdens het gesprek, ooit drie jaar op kot zaten in ons allereerste Upkot-gebouw, Ter Plaeten. Dat toont hoe die connectie blijft hangen. Het zijn geen losse contacten, maar relaties die verder reiken dan de huurperiode.

Dat is vooruitkijkend. Als je nu een keer achterom kijkt, op welke manier hebben vroegere generaties jullie een stuk mee gevormd?

[Koenraad] We dragen allebei familiale waarden met ons mee. Denk aan sfeer en gezelligheid, maar ook aan realiteitszin en hard werken. Die waarden neem je onbewust mee in hoe je een bedrijf runt, gaande van bedrijfscultuur tot respect voor de natuur. We komen uit tuinbouwerfamilies. Onze (groot)ouders verdienden hun brood door de natuur te proberen begrijpen. Die verbondenheid voel ik nog altijd. Het verklaart ook waarom we vandaag investeren in bossen. Die keuze is geen strategie, maar geworteld in onze afkomst.

[Nele] Het is de combinatie van met je voeten op de grond staan en tegelijk voluit kunnen genieten. Die nuchterheid
en realiteitszin zit er gewoon in. Maar ook openheid. Niet te veel in hokjes denken, nieuwsgierig blijven. Dat heb ik thuis meegekregen. En ik weet dat mijn moeder dat ook op haar beurt van haar ouders kreeg. Dat soort overdracht leeft door.

[Koenraad] Wat we ook meenemen is het geloof dat ondernemerschap een krachtig antwoord kan zijn op maatschappelijke uitdagingen. Dat vertrekt vanuit sociaal engagement, maar is tegelijk actiegericht. Je vertaalt de context van vroeger naar vandaag. En dat doen we niet alleen als individu, maar ook als koppel.

Verschillende generaties kunnen dezelfde waarden delen, maar ze anders invullen. Hoe kijken jullie daar zelf naar?

[Nele] Dat klopt volgens mij wel. Engagement is zo’n waarde. Vandaag zie je bijvoorbeeld veel annulaties bij afspraken of evenementen. Niet omdat mensen geen respect hebben, maar omdat beleefdheid en verantwoordelijkheid anders worden ingevuld. Engagement is vrijblijvend geworden. Het gaat niet per se over andere waarden, maar over een andere interpretatie.

[Koenraad] Dat zie je ook bij het stellen van persoonlijke doelen. Iemand die voor een marathon traint, toont wél engagement, maar eerder richting zichzelf. Het draait vandaag vaak rond ‘ik’ en ‘me-time’ terwijl vroegere generaties vaker leerden om in functie van het collectieve te denken. Onze grootouders groeiden op met periodes van oorlog en ontbering. Dat kader is helemaal anders en heeft een ander soort veerkracht gecreëerd. Tegelijk geloof ik dat veerkracht iets is dat je kunt trainen.

[Nele] Onlangs woonden we een lezing van een oorlogsjournalist bij over drie jaar oorlog in Oekraïne. Die stelde dat hij zelden een volk gezien heeft dat in een periode van oorlog zo verbonden is, ook tussen generaties. Jong en oud werken er écht samen. Dat contrasteert fel met het individualisme dat we hier soms zien.

De Upgrade Estate-medeMerker is gemiddeld 34 jaar. Hoe belangrijk is samenwerking tussen generaties en hoe beïnvloedt dat jullie leiderschapsstijl?

[Nele] Voor mij draait het vooral om diversiteit. Dat gaat niet enkel over leeftijd, maar ook over karakter, ervaring en talent. Hoe rijker de mix aan invalshoeken, hoe sterker je resultaten. Leeftijd op zich is niet bepalend. Wat wel cruciaal is, is het hebben van een growth mindset. Die zit niet in je geboortedatum, maar in je houding. Jongeren kunnen energie brengen, ouderen rust en ervaring. Die dynamiek werkt versterkend. We leiden het bedrijf door te proberen zelf het goede voorbeeld te geven. Dat doe je niet alleen door erover tespreken, maar vooral door het te doen. Leiderschap is mensen in beweging brengen, inspireren en onderweg vasthouden.

[Koenraad] Voor onze investeerders gaat het uiteindelijk niet alleen over rendement, maar vooral over vertrouwen. Ze vertrouwen ons hun spaarcenten toe waarvoor ze gedurende decennialang hard gewerkt hebben. Die verantwoordelijkheid is groot en voelen we elke dag. De waarden waarop dat vertrouwen rust worden vandaag misschien sterk met ons als co-CEO’s geassocieerd, maar ze zitten diep verankerd in de bedrijfscultuur van Upgrade Estate. Onze missie vraagt dat we die waarden blijven bewaken en toekomstbestendig maken. Dat betekent langetermijndenken, zorg dragen voor wat mensen ons toevertrouwen en bouwen aan omgevingen waar mensen zich thuis voelen met aandacht voor gastvrijheid, menselijke warmte en maatschappelijke impact.

[Nele] Een omgeving waarin mensen zich thuis voelen, heeft een enorme impact op hun welzijn. Ook dat is, samen met het vergroten van het kwaliteitsvolle aanbod op de markt binnen een duurzame context, voor mij wel een duidelijke verantwoordelijkheid. Of het nu om wonen of werken gaat, het is onze missie om altijd die omgeving te creëren waarin mensen zich ongedwongen goed kunnen voelen.

Hoe zorgen jullie ervoor dat huisvesting relevant en toekomstbestendig blijft voor de komende generaties?

[Nele] Innovatie betekent voor ons in de eerste plaats relevant blijven. Dat lukt alleen als je dicht bij je eindgebruiker staat. We co-creëren actief met bewoners, luisteren naar hun noden en nemen hun input mee in onze ontwikkeling. Voor ons is het cruciaal om toekomstgerichte keuzes te maken die echt aansluiten bij wat mensen nodig hebben in verschillende levensfasen. Technologie is daarbij een belangrijke hefboom, maar ondersteunt steeds onze mensgerichte aanpak.

[Koenraad] Wij zijn ook gestopt met nadenken. We zijn vooral beginnen omdenken. We bouwen letterlijk met de toekomst in gedachten. Neem bijvoorbeeld Bro Upkot dat oorspronkelijk is ontworpen als studentenhuisvesting. Tegelijkertijd hebben we een volwaardig ontwerp uitgewerkt met appartementen voor het geval de bestemming ooit zou wijzigen. Onze parking op Loop5 werd een halve meter hoger gebouwd dan nodig zodat er later een supermarkt zou kunnen ondergebracht worden. Dat is toekomstdenken in praktijk. We denken circulair en houden bewust rekening met herbestemming. Daarnaast kiezen we radicaal voor gasvrij bouwen. Onze nieuwste gebouwen hebben geen gasaansluiting meer en bestaande gebouwen worden stap voor stap aangepast. We investeren bijkomend ook in eigen energieopwekking met zonnepanelen en windturbines. Dat doen we niet alleen vanuit duurzaamheidsoogpunt, maar ook om de betaalbaarheid van wonen op lange termijn te garanderen.

Staan jullie stil bij wat jullie willen achterlaten?

[Nele] Er gaat geen week voorbij zonder dat een van ons in een groep de vraag stelt: “Welk verhaal wil jij later aan je kleinkinderen vertellen?” “Wat heb jij gedaan om de toekomst van hun generatie mee vorm te geven?” Het werkt als een soort kompas.

[Koenraad] Ik interpreteer daarvoor graag de piramide van Maslow op mijn manier. Klassiek gaat het over het vervuld zien van basisbehoeften, dan veiligheid, sociaal contact, erkenning en uiteindelijk persoonlijke groei. Maar ik voeg aan de top graag een extra laagje toe: de barrière van het laatste hemdje. Dat hemdje is wat je draagt als je sterft. Het heeft geen zakje. Je neemt niets mee. Dus wie voorbij dat laatste hemdje kan denken, voorbij de cijfers en Excel-tabellen richting langetermijnimpact, dat zijn de mensen met wie ik graag wil samenwerken. Duurzaamheid is voor velen iets ecologisch of financieel. Voor ons gaat het ook over relaties en over wat je nalaat aan je kinderen en kleinkinderen. Hoeveel van je keuzes draaien om jezelf en hoeveel gaan over de ander? Dat evenwicht is cruciaal.

[Nele] Wij gebruiken liever de term ‘volhoudbaarheid’. Het is het Zuid-Afrikaanse woord voor duurzaamheid. Voor ons dekt het beter de lading. Je bouwt niet enkel iets wat blijft bestaan, maar iets dat het waard is om vol te houden, ook voor wie na ons komt.